Op 18 maart mogen we weer naar de stembus. ‘Mogen’, want een stemplicht kennen we in Nederland niet. De zusters Clarissen in Duivendrecht zagen het echter als hun plicht, en gingen elke keer trouw stemmen, of het nou de Gemeenteraad, de Provinciale Staten of de Tweede Kamer betrof. De taxirit van de gesluierde zusters op die dagen was een fenomeen in het dorp.
De Clarissen woonden van 1927 tot 1967 in het klooster aan het eind van de Kloosterstraat. Er woonden voornamelijk Slotzusters, die in het klooster een afgezonderd leven leidden, maar er waren ook Buitenzusters, die wel ‘onder de mensen’ kwamen. In het dagboek dat de zusters bijhielden wordt vaak melding gemaakt van hun stembusgang.
Uit het Dagboek
26 april 1950. “Alle Hollandse Slotzusters zijn weer het slot uit geweest om te stemmen voor de Provinciale Staten. In auto’s werden ze naar het stembureau gereden. Moge Gods zegen rusten op ons Vaderland.”
25 juni 1952. “Verkiezing van de Tweede Kamer voor de Staten Generaal. 25 slotzusters en 4 buitenzusters zijn naar het stemlokaal, Christelijke School, geweest om hun stem uit te brengen. Onze burgemeester, Mr F. Boelens heeft een auto beschikbaar gesteld om de Slotzusters te rijden, wat wij dankbaar hebben aanvaard. Zijne Edelachtbare is ons klooster goed gezind.”
27 mei 1953. “Vier en twintig Slotzusters zijn weer het slot uit geweest om te stemmen voor de Gemeenteraadsverkiezing.”
21 april 1954. “Er zijn weer 25 hollandse Zusters uit het slot gegaan om te stemmen voor de Provinciale Staten. Het is de uitdrukkelijke wens van de Bisschoppen in Nederland dat alle Slotzusters stemmen gaan. Gods Heilige Wil geschiedde!”
In de krant
Op 13 juni 1956 besteedde De Telegraaf aandacht aan de stembusgang van de zusters bij de Tweede Kamerverkiezingen. De krant schrijft: “De Zusters Clarissen-Capucinessen te Duivendrecht hebben zwaar gesluierd in het bruine habijt, blote voeten in sandalen, voor de duur van nauwelijks tien minuten het klooster aan het Michaëlsplein verlaten om hun stem uit te brengen.” In het stembureau werden de zusters aangesproken met hun wereldse naam, dus zuster Coleta werd voor even weer “nummer 336, Van der Zwaag”. Enkele Buitenzusters begeleidden de slotzusters naar de stembus omdat zij door de sluier in het zicht beperkt werden. Vervolgens: “In het stemhokje ging met een snelle handbeweging de dichtgeweven zwarte sluier een paar seconden voor het gelaat weg om het potlood te hanteren.”
De dag voorafgaand aan de verkiezingen had iemand van de krant al gevraagd hoe laat de zusters zouden gaan stemmen. Ondanks het antwoord van de Buitenzusters dat ze daar liever geen ruchtbaarheid aan wilden geven stond een fotograaf die dag toch met een fototoestel klaar. Met gelaten humor schreven de zusters daarna in het dagboek “En nu reizen de Clarissen van Duivendrecht per ‘Telegraaf’ door het hele land.”
Te voet
Op 28 maart 1962 gebeurde er iets opmerkelijks. In het dagboek staat: “Verkiezing van de Provinciale Staten (met overwinning van de Katholieke Volkspartij). Voor het eerst in de geschiedenis van dit klooster hebben de Slotzusters de weg naar het stemlokaal te voet afgelegd. Het was mooi weer, de wandeling is goed bevallen. Een grote luxe auto stond ter beschikking van de Zusters die niet goed kunnen lopen.”
Het is meteen ook de laatste vermelding van een stembusgang in het dagboek. Er wordt geen melding meer gemaakt van de vijf verkiezingen die nog volgden totdat de zusters in 1967 het klooster in Duivendrecht moesten verlaten.
Bas Smeulders, archivaris Stichting Oud-Duivendrecht
Dit artikel verscheen deze week ook in het Weekblad voor Ouder-Amstel, in de rubriek ‘Duivendrecht, dorp toen en nu’. In deze rubriek geeft Stichting Oud-Duivendrecht een historische achtergrond van actuele thema’s. Dit kan nuttig zijn, maar het is ook gewoon leuk om te weten hoe iets vroeger was. Het dorp krijgt er een extra dimensie door…
Wat een geweldig verhaal, gelardeerd met een topfoto! Die auto, die sluier, die wandelgang-bij-uitzondering. Ik ben steeds weer verrast door wat SOD-archivaris Bas Smeulders boven water weet te krijgen.
Leuk verhaal en heel herkenbaar.Ik heb de zusters diverse keren gezien, want ik zat van 1950 tot 1958 op de Christelijke School.Het was voor een kleine christelijke jongen een echte bezienswaardigheid.
Leuk verhaal en heel herkenbaar.Ik heb de zusters diverse keren gezien, want ik zat van 1950 tot 1958 op de Christelijke School.Het was voor een kleine christelijke jongen een echte bezienswaardigheid.
Reacties zijn gesloten.