Van 12 t/m 16 augustus is het weer kermis in Duivendrecht. Dit jaar kun je genieten van 20 attracties. Ook vorig jaar was er kermis in ons dorp: een groot succes! Toch is er geen sprake van een jaarlijks terugkerende kermistraditie in Duivendrecht. De kermis in 2025 was weer voor het eerst in 20 jaar…
Lang geleden
Rond 1935 moet er al een kermis in Duivendrecht zijn geweest, maar gegevens hierover zijn er niet. De volgende kermis was pas in 1965(!), op een terrein bij de Meidoornstraat (foto). Er waren 10 attracties. Tijdens de kermis waren verschillende woningen in het dorp feestelijk versierd en verlicht, en kon men meedoen aan een etalagewedstrijd van de winkeliers. In die tijd was er nog geen Dorpsplein en zaten er veel winkels aan de Rijksstraatweg.
De jaren ’70
In de jaren ’70 was het regelmatig kermis in Duivendrecht, rond de Begoniastraat en Telstarweg. Maar in 1979 viel voorlopig het doek weer. De gemeente besloot in dat jaar geen vergunning te geven wegens klachten van omwonenden en omdat het terrein niet geschikt werd bevonden. In de jaren ’80 en ’90 werd er overigens wel regelmatig een kinderkermis georganiseerd.
Weer wachten
En dan duurt het weer lang. Pas in 2006 wordt weer vergunning verleend, voor een kleine kermis in de Begoniastraat. We lezen in de Amstelgids: “De kleine kermis in de Begoniastraat bleek voor klein en groot een leuke verrassing te zijn. Er was voor elk wat wils: draai- en zweefmolen, botsauto’s, griezelhuis, bungyjump, een aantal kramen waar om prijzen gespeeld kon worden en niet te vergeten kramen waar lekkers, zoals een suikerspin of oliebol te koop waren”. Toch, het was wel voorlopig weer voor het laatst: pas in 2025 zou de volgende weer zijn.
Stuvé noga
Kermis en lekkers… het hoort bij elkaar! Naast de suikerspin en de oliebol natuurlijk ook noga, of nougat. En wie noga zegt, zegt Stuvé. Willem Stuve (zonder accent) werd in 1851 in Amsterdam geboren en monsterde op 12-jarige leeftijd aan als koksmaat in de koopvaardij. Na 4 jaar verkoos hij de vaste wal en werd hulpkok in diverse hotels in grote Europese steden. In Montélimar (dé noga-hoofdstad) ging hij ‘in de noga’, dat hij als zijn vinding exploiteerde. Dat Willem Stuve de uitvinder van de ‘nougat de Montélimar’ zou zijn wordt overigens sterk in twijfel getrokken. Hij en zijn familie geloofden er echter heilig in.
Terug in Nederland verfranste Willem zijn naam tot Stuvé en richtte zich op de productie en verkoop van noga. Van 1925 tot 1935 had Willem zijn nogafabriek in… Duivendrecht! Aan de Molenkade no. 12.
Stuvé kermiskraam
De noga verkocht hij ook op kermissen. Zijn kermiskraam was een attractie op zich. Deze werd gevormd door drie wagens met een totale lengte van 33 meter. Al aan het begin van de kermis pakten de nieuwsgierigen zich samen om de opbouw gade te slaan. De kap werd door een eigen elektrische motor langzaam opgetrokken. Daarna werden de fleurige uitstallingen door de meisjes klaargemaakt. Alle noga was verpakt: in zakjes, in zilverpapier, in kartonnen dozen of in rijke bonbonnières. Vooral ’s avonds was het een feestelijk gezicht: de schittering van die bergen kleurig verpakte noga in het felle schijnsel van de lampen. Achter de toonbank: twaalf meisjes in keurige, zwarte japonnetjes met wit gesteven schortjes. Ze hadden de handen vol om het snoepgrage publiek te bedienen.
In 1939 werd het beroemde Stuvé noga-etablissement – de grootste in Nederland – voor het laatst op de kermissen gezien. Willem Stuvé, de nogakoning, stierf in 1935 op 83-jarige leeftijd in Duivendrecht. Stuvé noga bestaat nog steeds, al is de productie niet meer in familiehanden.
Bas Smeulders, archivaris Stichting Oud-Duivendrecht
Dit artikel verscheen deze week ook in het Weekblad voor Ouder-Amstel, in de rubriek ‘Duivendrecht, dorp toen en nu’. In deze rubriek geeft Stichting Oud-Duivendrecht een historische achtergrond van actuele thema’s. Dit kan nuttig zijn, maar het is ook gewoon leuk om te weten hoe iets vroeger was. Het dorp krijgt er een extra dimensie door…