Participatie is belangrijk
Participatie is essentieel voor vertrouwen in het bestuur en voor de betrokkenheid van bewoners, winkeliers en andere belanghebbenden. Zo houden we de buurt leefbaar en verbeteren we waar dat kan. Goede en volledige communicatie, transparantie en gelijkwaardigheid vormen de basis voor vertrouwen en echte participatie.
In Duivendrecht spelen momenteel twee ontwikkelingen waarbij de gemeente Ouder-Amstel participatie centraal zegt te stellen:
- De naamgeving van de nieuwe woonkern (de “Nieuwe Kern”), die inmiddels zelfs landelijke aandacht krijgt (het Parool, het Algemeen Dagblad).
- De vernieuwing van het Dorpsplein in Duivendrecht.
In beide gevallen gaat het echter fundamenteel mis.
Wat gebeurt er nu echt?
Rond de naamgeving van de nieuwe woonkern is slechts beperkt inzicht in het participatieproces. Bekend is dat:
- Alle inzendingen zijn getoetst aan basiscriteria (zoals: Nederlandstalig en niet al in gebruik).
- Dit leidde tot een longlist van 232 namen.
- Vervolgens zijn deze beoordeeld op basis- en kwaliteitscriteria door een groep mensen met “verschillende functies en expertise”.
Hieruit ontstond een shortlist van 15 namen, waarvan het college van B&W er uiteindelijk 3 selecteerde voor stemming.
Dit proces roept veel vragen op en is onvoldoende transparant:
- Hoe zijn de basiscriteria precies toegepast?
- Wie beoordeelde de kwaliteitscriteria en op basis van welke expertise?
- Hoe zagen de scoringslijsten eruit?
- Op welke gronden heeft het college de uiteindelijke keuze gemaakt?
Daarnaast lijkt zelfs de toepassing van de basiscriteria discutabel. De naam “Ouder-Amstel” staat op de shortlist, terwijl het criterium stelt dat een naam geen verwarring mag oproepen met bestaande plaats- of gemeentenaam. Deze keuze leidt juist tot verwarring tussen gemeente en woonkern.
Dat moet anders bij de vernieuwing van het Dorpsplein
Ook bij het participatieplan voor het Dorpsplein schiet de aanpak tekort. Het plan beschrijft globaal:
- Mei: werven van deelnemers
- Mei/juni: verdiepende gesprekken
- Juni: analyse van input
Maar concrete invulling ontbreekt.
Gebrek aan transparantie
Het is onduidelijk wie wordt benaderd, hoe deelnemers worden geselecteerd, waar gesprekken over gaan en wat er met de input gebeurt.
Gebrek aan communicatie
De aftrap op 6 juni was nauwelijks zichtbaar: enkele posters bij de supermarkt en achteraf berichten in het weekblad en op Facebook. Dit is te laat, te beperkt en onvoldoende effectief.
Gebrek aan gelijkwaardigheid
Het projectteam lijkt te opereren zonder zichtbaar te maken dat iedereen kan deelnemen. Er is geen duidelijk proces waarin alle belanghebbenden daadwerkelijk gehoord worden.
De herinrichting van het Dorpsplein is een complex en langdurig project met uiteenlopende belangen: bewoners, ondernemers, gemeente, ontwikkelaars, jongeren en ouderen. Deze belangen botsen soms en vragen om afwegingen die begrijpelijk en acceptabel zijn. Dat kan alleen als partijen met elkaar in gesprek gaan en naar elkaar luisteren — niet wanneer keuzes achter de schermen worden gemaakt.
Op deze manier ontstaat geen echte participatie en geen vertrouwen.
Voorstel voor een betere aanpak
De Stichting Oud-Duivendrecht en de Vrienden van Duivendrecht hebben daarom een Programma van Wensen voorgesteld, onder andere ingebracht tijdens de raadscommissie en raadsvergadering in mei.
Fase 1: basis op orde brengen
- Breng alle belanghebbenden in kaart
Zorg dat iedereen zich vertegenwoordigd voelt en actief kan deelnemen. Benader partijen actief via verschillende kanalen en vraag hoe zij willen participeren. - Breng partijen samen en maak belangen expliciet
Organiseer een bijeenkomst waarin alle partijen (bewoners, winkeliers, gemeente, ontwikkelaars, etc.) hun rol en belangen toelichten. Dit bevordert wederzijds begrip en draagvlak.
Resultaat: gezamenlijke thema’s als basis voor verdere uitwerking. - Bespreek knelpunten en kaders
In een vervolgbijeenkomst worden knelpunten besproken en vertaald naar uitgangspunten voor het ontwerp. Eventuele verschillen kunnen later worden uitgewerkt in scenario’s.
Wat dreigt er nu mis te gaan?
- Wie zegt wat: het is onduidelijk hoe alle belanghebbenden vertegenwoordigd zijn en kunnen deelnemen.
- Er wordt direct input verzameld zonder context of kaders, wat leidt tot onrealistische verwachtingen.
- Belangen worden niet expliciet gedeeld, waardoor begrip en samenwerking uitblijven.
- Zonder inzicht in elkaars belangen ontstaat geen breed gedragen oplossing.
Samen ontwikkelen per fase
De ontwikkeling van het Dorpsplein is een proces in meerdere fasen. Het is cruciaal dat elke fase helder en vooraf wordt gecommuniceerd:
- Wat is het startpunt?
- Hoe werken we samen?
- Wat is het beoogde resultaat?
- Wat gebeurt er met de uitkomsten?
Alleen met een transparant, gestructureerd en inclusief proces kan echte participatie ontstaan — en daarmee vertrouwen.
Conclusie
Participatie vraagt om meer dan goede intenties. Zonder transparantie, duidelijke communicatie en gelijkwaardige betrokkenheid van alle partijen blijft het een papieren werkelijkheid. Zoals het nu gaat, schiet het proces tekort. Dat moet en kan beter.