Zoals we begin deze maand in het Weekblad Ouder-Amstel konden lezen nadert de bouw van de 330 flexwoningen aan de Holterbergweg hun voltooiing. In de wandelgangen en in de buurt klinkt de naam Park Strandvliet als mogelijke benaming. Niet vreemd, want het nabijgelegen sportcomplex en het metrostation dragen ook al deze naam. Maar waar komt de naam vandaan?
De naam herinnert aan boerderij Strandvliet, dat aan de Rijksstraatweg lag, ongeveer waar nu Station Duivendrecht ligt. Boerderij Strandvliet was een grote, monumentale boerderij met zomer- en winterhuis, een oprijlaan en een groot weiland ervoor. De boerderij stamde uit 1750 en werd op het laatst bewoond door de familie Van der Vaart. Zoals op de meeste boerderijen in Duivendrecht werd er melkvee gehouden. De melkbussen werden elke dag aan het begin van de oprijlaan klaargezet om opgehaald te worden.
Duizend maal een monument
In de jaren ’60 werd begonnen met de bouw van de woonwijken Bijlmermeer en Venserpolder waarbij ook de metro naar Gaasperplas werd aangelegd. De aftakking werd zo gepland dat hij dwars door de boerderij liep. Op een bijeenkomst in 1968 legde de burgemeester aan de Duivendrechters een en ander uit en verklaarde dat “de boerderij Strandvliet zal verdwijnen, al is het ook duizend maal een monument”.
Pogingen om de boerderij te redden door hem elders te herbouwen, zoals dat lukte met buitenplaats Bijlmerlust (in 1968-1970 verplaatst van de Bijlmer Ringvaart naar het Gein), liepen op niets uit. Binnen het gemeentebestuur waren weliswaar stemmen opgegaan om de hoeve te behouden maar na een gesprek in 1970 met Monumentenzorg werden de moeilijkheden te groot geacht om dit plan te verwezenlijken.
Het einde
Op luchtfoto’s van het Stadsarchief Amsterdam is te zien dat de boerderij er op 5 april 1974 nog stond, maar enkele weken later, op 28 mei restten er alleen nog maar wat fundamenten. De 224 jaar oude, monumentale hoeve was verdwenen in een vloek en een diepe zucht.
Alleen de naam leeft dus nu nog voort, in metrostation, sportpark en nu dus mogelijk flexwoningenpark.
Nog een Strandvliet
Overigens is er nog steeds een boerderij genaamd Strandvliet in de buurt. Deze stamt uit 1763 en ligt aan de Amstel, aan het andere uiteinde van een langgerekt kavel met aan de Duivendrechtse kant ‘ons’ Strandvliet. Beide boerderijen waren in de 18e eeuw in het bezit van de familie Strandwijk, die ze beide de naam Strandvliet gaf.
Zo hebben we meteen ook de oorsprong van de naam Strandvliet te pakken: er zit zowel de familienaam als de functie in verwerkt: ‘Strand’ van de familie Strandwijk, en ‘vliet’ betekent ook ‘wijk’, een oud woord voor toevluchtsoord, huis.
Bas Smeulders, archivaris Stichting Oud-Duivendrecht
Dit artikel verscheen afgelopen week ook in het Weekblad voor Ouder-Amstel, in de rubriek ‘Duivendrecht, dorp toen en nu’. In deze rubriek geeft Stichting Oud-Duivendrecht een historische achtergrond van actuele thema’s. Dit kan nuttig zijn, maar het is ook gewoon leuk om te weten hoe iets vroeger was. Het dorp krijgt er een extra dimensie door…